Jicht in de knie: symptomen, triggers en wat helpt

Jicht wordt vaak in verband gebracht met de grote teen, maar het kan ook de knie treffen. Een aanval komt meestal plotseling op, vaak 's nachts, en de pijn kan zo hevig zijn dat zelfs het gewicht van een deken al als te veel aanvoelt. Dit artikel legt uit hoe jicht in de knie zich meestal uit, wat een aanval kan uitlokken en wat helpt. Het kan een bezoek aan de arts niet vervangen, zeker niet de eerste keer.

Hoe jicht ontstaat

Jicht is een vorm van artritis, een ontsteking van het gewricht. Het ontstaat wanneer er te veel urinezuur in het bloed zit. Urinezuur is een normaal afvalproduct, maar als de hoeveelheid lang hoog blijft, kunnen zich kleine kristallen in een gewricht vormen. Het lichaam reageert op deze kristallen met een plotselinge, hevige ontsteking. Dat is een jichtaanval.

Jicht komt vaker voor bij mannen, en bij vrouwen verschijnt het meestal na de overgang. Overgewicht, hoge bloeddruk, nierproblemen en sommige medicijnen, bijvoorbeeld bepaalde plaspillen, kunnen het risico verhogen. Aanleg voor jicht komt ook vaak voor bij naaste familieleden.

Hoe een jichtaanval in de knie eruitziet

• pijn die plotseling begint en binnen een paar uur heel hevig wordt,
• een knie die gezwollen en warm is, en vaak rood of glanzend,
• pijn bij de lichtste aanraking of beweging,
• soms een licht verhoogde temperatuur en een gevoel van ziek zijn.

Zonder behandeling gaat een aanval meestal binnen een paar dagen tot ongeveer twee weken liggen. Tussen de aanvallen door kan het gewricht maandenlang helemaal normaal aanvoelen. Juist daarom is jicht makkelijk te negeren. Maar als de hoeveelheid urinezuur hoog blijft, komen aanvallen vaak steeds vaker terug en kunnen ze het gewricht na verloop van tijd beschadigen.

Belangrijk: een hete, gezwollen knie moet altijd worden nagekeken

De klachten van een jichtaanval lijken sterk op die van een gewrichtsinfectie, en dat is een noodgeval. Wordt je knie plotseling heet, rood en erg gezwollen, vooral met koorts of koude rillingen, ga dan dezelfde dag naar een arts. Alleen een arts kan jicht bevestigen, vaak met een gewrichtspunctie of een bloedtest. Meer redenen om voorzichtig te zijn vind je in ons artikel over wanneer kniepijn gecontroleerd moet worden.

Veelvoorkomende triggers

Een aanval volgt vaak op iets wat de hoeveelheid urinezuur kort verhoogt of het lichaam onder druk zet:

• alcohol, vooral bier en sterkedrank,
• grote maaltijden met veel rood vlees, orgaanvlees of zeevruchten,
• zoete dranken met veel fructose,
• te weinig water drinken, bijvoorbeeld op warme dagen,
• een plotselinge ziekte, een operatie of een streng dieet.

Niet elke trigger werkt bij iedereen op dezelfde manier. Het kan helpen om op te schrijven wat je in de dagen voor een aanval hebt gegeten en gedronken.

Wat helpt tijdens een aanval

• Laat de knie rusten en belast hem zo weinig mogelijk.
• Leg het been hoog op een kussen als je zit of ligt.
• Koel hem: een koud kompres in een doek gewikkeld, telkens 15 tot 20 minuten, kan de pijn verlichten. Warmte is bij een heet, ontstoken gewricht meestal geen goed idee. Meer hierover in ons artikel over warmte of kou bij kniepijn.
• Drink genoeg water, tenzij je arts je iets anders heeft gezegd.
• Praat met je arts over medicijnen. Er zijn effectieve medicijnen voor een jichtaanval, en die werken meestal het best als je er vroeg mee begint.

Tijdens een acute aanval is de knie meestal te gevoelig voor welke vorm van compressie ook, dus leg de bandage opzij tot het ergste voorbij is.

Tussen de aanvallen: zo voorkom je de volgende

De belangrijkste stap is de hoeveelheid urinezuur op lange termijn te verlagen. Heb je vaak aanvallen, dan kan je arts een medicijn voorstellen dat precies dat doet. Dat neem je meestal elke dag, ook als je je goed voelt. Daarnaast kunnen deze gewoonten helpen:

• drink de hele dag door regelmatig water,
• drink minder alcohol, vooral bier,
• eet minder rood vlees, orgaanvlees en zeevruchten,
• vervang zoete dranken door water of ongezoete thee,
• heb je overgewicht, val dan langzaam af, zonder strenge diëten,
• blijf actief met rustige beweging, zoals wandelen, fietsen of zwemmen.

Als de knie weer tot rust is gekomen, kan een zachte kniebandage een prettig gevoel van ondersteuning geven en de knie warm houden bij dagelijkse activiteiten. Weet je niet waar je zwelling vandaan komt, dan legt ons artikel over een gezwollen knie andere veelvoorkomende oorzaken uit, en ons artikel over reumatoïde artritis en artrose twee andere vormen van gewrichtsaandoeningen.

Een bandage die je echt draagt

De beste bandage is de bandage die niet in een la belandt. De KeenTrove compressie-kniebandage van bamboe is precies daarvoor gemaakt:

• zacht, ademend bamboe, zelfs in de zomer comfortabel
• sluit goed aan, maar snijdt niet in achter de knie
• zet de knie niet vast, zodat je natuurlijk beweegt
• draag hem overdag onder je kleding en 's nachts in bed

Met 60 dagen om je geld terug te krijgen heb je niets te verliezen.

Bekijk de kniebandage van bamboe →

Let op: dit artikel is alleen bedoeld als informatie en vervangt geen onderzoek door een arts. Heb je problemen met de bloedsomloop of diabetes, of ben je onlangs aan je knie geopereerd, overleg dan met je arts voordat je compressie draagt.