Slijtage van het kniekraakbeen: wat het betekent en wat helpt

De uiteinden van de botten in je knie zijn bedekt met een gladde, stevige laag: het gewrichtskraakbeen. Samen met het gewrichtsvocht zorgt het ervoor dat het gewricht vrijwel zonder wrijving glijdt, en het helpt de belasting bij elke stap te verdelen. Kraakbeen heeft geen eigen bloedvaten, dus het vernieuwt zich maar heel langzaam.

Als een arts zegt dat je kraakbeen versleten is, bedoelt hij of zij meestal dat deze laag op sommige plekken dunner, ruwer of oneffen is geworden. Het is een van de belangrijkste kenmerken van knieartrose, maar kraakbeen kan ook beschadigd raken na een letsel, bijvoorbeeld na een probleem met de meniscus of een knieband.

Waarom slijt kraakbeen?

• Leeftijd. Door de jaren heen houdt kraakbeen minder water vast en wordt het minder elastisch.
• Belasting. Extra lichaamsgewicht verhoogt de druk op de knie bij elke stap.
• Oude letsels. Een gescheurde meniscus of band kan veranderen hoe de knie beweegt en hoe de belasting wordt verdeeld.
• Stand van de benen. O-benen of X-benen belasten één kant van het gewricht meer.
• Zwakke spieren. Als de dijspieren zwak zijn, vangt het gewricht zelf meer van de schokken op.
• Genen. Bij sommige mensen begint gewrichtsslijtage eerder, en vaak zie je iets vergelijkbaars bij hun ouders.

Hoe het aanvoelt

Veel mensen met versleten kraakbeen merken pijn als ze na rust beginnen te bewegen, stijfheid 's ochtends of na het zitten, een krakend of knisperend geluid in de knie, zwelling na meer activiteit en pijn op de trap. Opvallend is dat wat een röntgenfoto of MRI laat zien, niet altijd overeenkomt met hoeveel pijn de knie doet. Sommige mensen met duidelijke slijtage hebben weinig klachten, terwijl anderen meer pijn voelen bij kleinere veranderingen.

Knisperen op zich, zonder pijn of zwelling, komt vaak voor en is meestal onschuldig.

Wat helpt in het dagelijks leven

• Blijf bewegen. Kraakbeen wordt gevoed door het gewrichtsvocht, en beweging helpt dat vocht te laten circuleren. Wandelen, fietsen en zwemmen zijn goede keuzes. Meer ideeën vind je in ons artikel over stijve knieën in de ochtend.
• Versterk je spieren. Sterke dij- en heupspieren ontlasten het gewricht.
• Let op je gewicht. Zelfs een paar kilo minder merk je op de trap.
• Blijf niet te lang in één houding. Zit een beetje, sta een beetje, loop een beetje.
• Wees slim op de trap. Ons artikel over kniepijn op de trap heeft praktische tips.
• Draag een zachte kniebandage als dat goed aanvoelt. Zachte compressie en een gevoel van steun geven veel mensen meer vertrouwen als ze actief zijn.

Kraakbeen groeit niet terug, maar klachten kunnen afnemen

Bij volwassenen vernieuwt kraakbeen zich maar in heel beperkte mate. Slijtage kan meestal niet worden teruggedraaid met crèmes, supplementen of apparaten, wat sommige advertenties ook beloven. Het goede nieuws is dat klachten niet definitief zijn: met regelmatige oefeningen, sterkere spieren en een verstandige belasting hebben veel mensen minder pijn en bewegen ze beter. Bij grotere kraakbeenschade kan een arts andere mogelijkheden uitleggen.

Wanneer naar de dokter

Ga naar een arts als de knie vaak opzwelt, blokkeert of doorzakt, of als pijn je 's nachts wakker maakt of je belemmert bij dagelijkse activiteiten. Meer waarschuwingssignalen zetten we op een rij in ons artikel over wanneer je kniepijn serieus moet nemen.

Versleten kraakbeen is geen reden om te stoppen met bewegen. Het is een reden om verstandig te bewegen.

Een bandage die je echt draagt

De beste bandage is de bandage die niet in een la belandt. De KeenTrove compressie-kniebandage van bamboe is precies daarvoor gemaakt:

• zacht, ademend bamboe, zelfs in de zomer comfortabel
• sluit goed aan, maar snijdt niet in achter de knie
• zet de knie niet vast, zodat je natuurlijk beweegt
• draag hem overdag onder je kleding en 's nachts in bed

Met 60 dagen om je geld terug te krijgen heb je niets te verliezen.

Bekijk de kniebandage van bamboe →

Let op: dit artikel is alleen bedoeld als informatie en vervangt geen onderzoek door een arts. Heb je problemen met de bloedsomloop of diabetes, of ben je onlangs aan je knie geopereerd, overleg dan met je arts voordat je compressie draagt.